Niepełnoletni przedsiębiorca – możliwe ale kłopotliwe

Prowadzenie działalności gospodarczej w przypadku osoby niepełnoletniej jest możliwe, jednak ze względu na brak ewentualnych dodatkowych uregulowań jest to działanie praktycznie nieuzasadnione.

Zgodnie z przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przedsiębiorcą może zostać:

• osoba fizyczna,
• osoba prawna,
• jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną,

która podejmuje we własnym imieniu działalność gospodarczą. Przedsiębiorca musi mieć zdolność prawną. Oznacza to, że przysługują jemu prawa i obowiązki prawne. Zgodnie z postanowieniami zawartymi w Kodeksie cywilnym, zdolność prawną nabywa się już w momencie urodzenia, już wtedy noworodek staje się osobą fizyczną.

Problem powstaje w momencie, gdy poruszana jest kwestia zdolności do czynności prawnych. Zdolność do czynności prawnych jest nieodzowna w prowadzeniu każdej, nawet najmniej skomplikowanej działalności gospodarczej. Opinię tę podziela Ministerstwo Gospodarki, które twierdzi, że „z punktu widzenia obrotu gospodarczego kluczowe znaczenie odgrywa jednak, jak się wydaje, zdolność do czynności prawnych”.

Zdolność do czynności prawnych jest konieczna nie tylko w momencie zakładania firmy, ale też później, np. do zawierania umów, czy zaciągania zobowiązań. Umowy zawarte przez osobę nieposiadającą zdolności do czynności prawnych są automatycznie nieważne, samo zgłoszenie firmy do CeiDG jest już swojego rodzaju zobowiązaniem, bowiem w ślad za tym idzie obowiązek zgłoszenia się do ubezpieczeń społecznych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, a to już rodzi comiesięczne zobowiązania finansowe.

Człowiek nabywa pełną zdolność do czynności prawnych w momencie uzyskania pełnoletności, czyli w wieku 18 lat. Ograniczone prawa w tym zakresie posiada już 13-stolatek.

A zatem dziecko w wieku do 13 roku życia w ogóle nie może rozpocząć działalności gospodarczej, a wraz z ukończeniem 13-tego roku życia może prowadzić firmę, lecz do każdej czynności prawnej będzie musiało angażować rodziców lub innych prawnych opiekunów. Taka jest bowiem zasadnicza cecha ograniczonej osobowości prawnej, że podjęcie jakiejkolwiek czynności prawnej wymaga zgody prawnego opiekuna.

Takie przypadku mają jednak czasem miejsce, np. wtedy gdy osoba niepełnoletnia otrzymuje firmę w spadku. Wówczas do czasu osiągnięcia przez nią pełnoletniości, firmą praktycznie zarządzają prawni opiekunowie.